{"id":1035,"date":"2016-03-03T22:03:54","date_gmt":"2016-03-03T21:03:54","guid":{"rendered":"http:\/\/100lat.1lo.com.pl\/?p=1035"},"modified":"2016-03-16T21:28:11","modified_gmt":"2016-03-16T20:28:11","slug":"slownik-gwary-uczniowskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/2016\/03\/03\/slownik-gwary-uczniowskiej\/","title":{"rendered":"S\u0142ownik gwary uczniowskiej"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/p>\n

S\u0141OWNIK GWARY UCZNIOWSKIEJ <\/strong><\/p>\n

\u00a0\u00a0 W I LICEUM OG\u00d3LNOKSZTA\u0141C\u0104CYM <\/strong><\/p>\n

W\u00a0 ZAMO\u015aCIU<\/strong><\/p>\n

W LATACH 80. XX WIEKU<\/strong><\/p>\n

Spalili\u015bmy wszystkie fiszki. I potem wydali\u015bmy s\u0142ownik.<\/strong><\/p>\n

(Marianna Chwil)<\/p>\n

Mia\u0142y\u015bmy przyjemno\u015b\u0107 rozmawia\u0107 z by\u0142\u0105 nauczycielk\u0105 j\u0119zyka polskiego I Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego, a zarazem dwukrotn\u0105 wicedyrektork\u0105 naszej szko\u0142y – pani\u0105 mgr Mariann\u0105 Chwil. Naszym celem by\u0142o przeprowadzenie wywiadu na temat wspomnie\u0144 zwi\u0105zanych ze szko\u0142\u0105. W trakcie rozmowy dowiedzia\u0142y\u015bmy si\u0119 o prowadzonym przez Pani\u0105 Profesor kole j\u0119zykoznawczym oraz wydanym przez to ko\u0142o S\u0142owniku gwary uczniowskiej I LO.<\/p>\n

We wst\u0119pie do S\u0142ownika autorzy tego przedsi\u0119wzi\u0119cia pisz\u0105, \u017ce s\u0142ownik jest pr\u00f3b\u0105 przybli\u017cenia szerszym kr\u0119gom spo\u0142ecznym gwary uczniowskiej, kt\u00f3ra jest zjawiskiem bardzo rozpowszechnionym i niew\u0105tpliwie ciekawym. Pomys\u0142 tw\u00f3rczy zrodzi\u0142 si\u0119 w 1983 roku i wyszed\u0142 od pani mgr Marianny Chwil, kt\u00f3ra prowadz\u0105c zaj\u0119cia ko\u0142a j\u0119zykoznawczego, czuwa\u0142a tak\u017ce nad przebiegiem prac. W roku 1984 przyst\u0105piono do opracowania ankiety, kt\u00f3ra obejmowa\u0142a kilka grup tematycznych dotycz\u0105cych r\u00f3\u017cnych dziedzin uczniowskiego \u017cycia. Ankieta zosta\u0142a rozprowadzona w\u015br\u00f3d uczni\u00f3w I Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego im. Jana Zamoyskiego. Wp\u0142yn\u0119\u0142o 181 ankiet, kt\u00f3re zawiera\u0142y oko\u0142o dwu tysi\u0119cy s\u0142\u00f3w. Ich fiszkowanie trwa\u0142o do po\u0142owy 1986 roku. Ten pocz\u0105tkowy etap prac zosta\u0142 wykonany przez pierwszy zesp\u00f3\u0142 redakcyjny w sk\u0142adzie: Beata Bigos, Beata Dziubi\u0144ska, Monika Ha\u0142asa, Ma\u0142gorzata Kulas, Renata Poszel\u0119\u017cna, Bo\u017cena Rybicka, Iwona Szwa\u0142ek, Joanna Wa\u0144czyk, Maria Wr\u00f3bel. Dalsze prace, polegaj\u0105ce na opracowaniu materia\u0142u, wykona\u0142 drugi zesp\u00f3\u0142 redakcyjny: Magdalena Bielecka, Agata Garbiec, Marta Ko\u0142tun, Agnieszka Kopaczy\u0144ska, El\u017cbieta \u0141epik, Anna Majewska, Agnieszka Pitura, Mariola Psiuk, Ma\u0142gorzata Rybicka, Edyta Sad\u0142o, Zuzanna Szwa\u0142ek, Ma\u0142gorzata Wa\u0142asztyn. Zesp\u00f3\u0142 ten opracowa\u0142 I cz\u0119\u015b\u0107 S\u0142ownika, zawieraj\u0105c\u0105 materia\u0142 j\u0119zykowy z zakresu nazw szk\u00f3\u0142, przydomk\u00f3w nauczycieli i uczni\u00f3w oraz terminologii zwi\u0105zanej z egzaminem dojrza\u0142o\u015bci. Dla \u0142atwiejszej orientacji przyj\u0119to uk\u0142ad dzia\u0142owo – alfabetyczny. Wyrazy, kt\u00f3re w ankietach powtarza\u0142y si\u0119 najcz\u0119\u015bciej, zosta\u0142y opatrzone kwalifikatorem liczbowym umieszczonym przy ha\u015ble.<\/p>\n

Tak o samym pomy\u015ble i jego realizacji m\u00f3wi pani Chwil: Troch\u0119 bawili\u015bmy si\u0119 w j\u0119zykoznawcze tematy i wpadli\u015bmy na pomys\u0142 opisania gwary w formie „S\u0142ownika gwary uczniowskiej”. Roboty by\u0142 ogrom. Najpierw opracowali\u015bmy ankiet\u0119, potem rozdali\u015bmy t\u0119 ankiet\u0119 uczniom, a na ko\u0144cu zebrali\u015bmy j\u0105. P\u00f3\u017aniej pracowa\u0142am z klas\u0105 pani Magdaleny Lis. Wp\u0142yn\u0119\u0142o ponad 181 ankiet, zawiera\u0142y oko\u0142o 2000 s\u0142\u00f3w. I potem trzeba by\u0142o te ankiety sfiszkowa\u0107, opracowa\u0107 fiszki, a nast\u0119pnie u\u0142o\u017cy\u0107. Uczennice wykonywa\u0142y t\u0119 prac\u0119 r\u0119cznie. Nie by\u0142o komputer\u00f3w, nie by\u0142o maszyn powielaj\u0105cych, a na maszynie pisa\u0142o si\u0119 przez kalk\u0119 kilka egzemplarzy, ile\u015b tam razy. I zrobili\u015bmy to. Po wykonanej pracy zrobili\u015bmy sobie wycieczk\u0119. Pojechali\u015bmy do Krasnobrodu, jeszcze z panem Bieleckim, i zrobili\u015bmy ognisko z fiszek. Spalili\u015bmy wszystkie fiszki. I potem wydali\u015bmy s\u0142ownik.
\n\"\"
\nPoni\u017cej prezentujemy wybrane wyrazy, kt\u00f3re odzwierciedlaj\u0105 gwar\u0119 uczniowsk\u0105\u00a0w latach 80. XX wieku:<\/p>\n

    \n
  1. SZKO\u0141A – nazwy og\u00f3lne: beczka strachu, buda<\/strong> (174) \u2013 liczby w nawiasach oznaczaj\u0105 cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 u\u017cycia wyrazu, dziupla<\/strong>, dziura<\/strong>(5), kurnik, og\u00f3lniak <\/strong>(72), paka, przybytek wiedzy, przytu\u0142ek, szk\u00f3\u0142ka <\/strong>(5), uniwerek. <\/strong><\/li>\n<\/ol>\n
      \n
    1. NAZWY I LICEUM OG\u00d3LNOKSZTA\u0141C\u0104CEGO \u2013 akademia, akademija, bastylia, mury<\/strong> (5), nasza buda, rudera, pensja kanclerza Jana Zamoyskiego, rudera<\/strong> (6), skorupa, staruszka, sorbona, stary og\u00f3lniak <\/strong>(11), zamojski.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n
        \n
      1. NAZWY NAUCZYCIELI OG\u00d3LNIE \u2013 belfer<\/strong> (12), burki, cia\u0142o pedagogiczne, psor, sor<\/strong>(6), syfon, ticza, ticzer.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n
          \n
        1. NAZWY EGZAMINU DOJRZA\u0141O\u015aCI \u2013 bajer, bzdurka, formalka, klas\u00f3wka z kanapkami, ma\u0142e piwo, matura<\/strong> (26), micha\u0142ki, pranie.<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n

          \"\"<\/p>\n

          Od pani Marianny Chwil otrzyma\u0142y\u015bmy jeden z egzemplarzy S\u0142ownika gwary<\/em> uczniowskiej<\/em> \u2013 prezentujemy zdj\u0119cia niekt\u00f3rych jego stron. \u015amia\u0142o wi\u0119c mo\u017cemy powiedzie\u0107, \u017ce spe\u0142ni\u0142 on zak\u0142adan\u0105 funkcj\u0119 i po dzi\u015b dzie\u0144 rozpowszechnia wiedz\u0119 na temat ciekawego zjawiska, jakim jest niew\u0105tpliwie gwara uczniowska. Wybicie si\u0119 w ostatnich latach gwary m\u0142odzie\u017cowej na niezale\u017cno\u015b\u0107, jej silne wyodr\u0119bnienie po\u015br\u00f3d innych odmian j\u0119zyka polskiego zauwa\u017ca Jan Miodek, kt\u00f3ry w wywiadzie udzielonym dla portalu edu.info.pl uznaje rozw\u00f3j j\u0119zyka m\u0142odzie\u017cy za swoist\u0105 rewolucj\u0119, tak go opisuj\u0105c: My\u015bl\u0119, \u017ce tak wyrazistej, wyodr\u0119bnionej i r\u00f3\u017cni\u0105cej si\u0119 od innych odmian polszczyzny gwary m\u0142odzie\u017cowej jeszcze w XX wieku nie by\u0142o. […] J\u0119zyk m\u0142odzie\u017cowy wybija si\u0119\u00a0\u00a0 na status samodzielnej odmiany, kt\u00f3ra w coraz mniejszym stopniu podporz\u0105dkowuje si\u0119 og\u00f3lnym normom gramatycznym i stylistycznym.<\/em>
          \n\"\"<\/p>\n

          Mo\u017ce warto podj\u0105\u0107 badania wsp\u00f3\u0142czesnej gwary uczniowskiej w naszej szkole? Co s\u0105dzicie o tym pomy\u015ble? Jak dzisiaj okre\u015bla si\u0119 szko\u0142\u0119, lekcje, uczni\u00f3w i nauczycieli?<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

          S\u0141OWNIK GWARY UCZNIOWSKIEJ \u00a0\u00a0 W I LICEUM OG\u00d3LNOKSZTA\u0141C\u0104CYM W\u00a0 ZAMO\u015aCIU W LATACH 80. XX WIEKU Spalili\u015bmy wszystkie fiszki. I potem wydali\u015bmy s\u0142ownik. (Marianna Chwil) Mia\u0142y\u015bmy przyjemno\u015b\u0107 rozmawia\u0107 z by\u0142\u0105 nauczycielk\u0105 j\u0119zyka polskiego I Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cego, a zarazem dwukrotn\u0105 wicedyrektork\u0105 naszej szko\u0142y – pani\u0105 mgr Mariann\u0105 Chwil. Naszym celem by\u0142o przeprowadzenie wywiadu na temat wspomnie\u0144 zwi\u0105zanych
          CZYTAJ DALEJ<\/a>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[15],"tags":[],"class_list":["post-1035","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-blog-szkolny"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1035","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1035"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1035\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1107,"href":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1035\/revisions\/1107"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1035"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1035"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/100lat.1lo.com.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1035"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}